Media poinformowały o śmiertelnych ofiarach fentanylu w Polsce. Czy w naszym kraju pojawia się kryzys opioidowy? 

Fentanyl w Polsce na receptę

Reportaż na temat fentanylu w Polsce przygotowała Uwaga. W Poznaniu zmarły dwie nastolatki. Po wykonaniu sekcji zwłok wykazano, że przedawkowały opioidy. Jedną z nich zabił fentanyl. Młodsza z dziewczyn miała 16 lat, starsza 19. Rodzice ofiar opioidów są zdania, że do śmierci ich dzieci przyczynił się system wystawiania recept, który opisali jako patologiczny.

„Sprzedaż środków odurzających, powiedzmy sobie szczerze, jest w Polsce dozwolona. Na receptę, ale również bez recepty. Są tabletki na kaszel, od których zaczyna się całe uzależnienie. Nie kontroluje się wydawanych recept. Czarny rynek kipi od sprzedaży psychotropów. Nikt z tym nic nie robi” – tak wypowiedziała się matka ofiary fentanylu w reportażu Uwagi

Opioidy trafiają na czarny rynek

„Raport Ministerstwa Zdrowia podkreśla, że nielegalny obrót opioidami pozostaje poza kontrolą. Nabywanie opioidów od nieoficjalnych dystrybutorów, czyli dealerów, wiąże się z ryzykiem otrzymania sfałszowanych leków, które mogą zawierać niebezpieczne substancje”. – pisze portal onet.pl

Zgodzę się, że spora część fentanylu pochodzi z czarnego rynku. Nie tylko z ulicy, ale także z winy lekarzy, którzy dokonują nadużyć i wprowadzają lek do podziemia w formie narkotyku.

Minister zdrowia zauważa problemy gdzie indziej

A co mogliśmy przeczytać w sprawie wzrostu recept na medyczną marihuanę?

„Minister zdrowia Izabela Leszczyna podkreśla, że kwestia legalizacji marihuany to sprawa dla całego rządu. Obecnie chce skoncentrować się na kontroli nadużyć w wydawaniu recept na marihuanę przez lekarzy. Zdaniem szefowej resortu zdrowia przed rozważeniem pełnej legalizacji marihuany konieczne jest przeprowadzenie szeroko zakrojonej edukacji zdrowotnej, zwłaszcza wśród młodzieży, aby zwiększyć bezpieczeństwo i świadomość”. – tak informował niedawno serwis portalzdrowie

Tylko że medyczna marihuana nie odnotowuje ofiar śmiertelnych i w odróżnieniu od fentanylu leczy wiele chorób przy minimalnych skutkach ubocznych. Zawsze trzeba na kogoś zrzucić winę, kiedy pojawia się poważny problem. Opioidy to nic innego jak uzależniające narkotyki. Właśnie dlatego podaje się drastyczne wiadomości społeczeństwu, nie podejmując działań, które mogłyby temu zapobiec.

Recepta na redukcję szkód to legalizacja konopi indyjskich

Ostatnio dużo się mówi na temat legalizacji, w wielu państwach. Na świecie widać już nawet pozytywne ruchy dotyczące konopi indyjskich. To szaleństwo, że jedna roślina stała się przedmiotem politycznym i finansowym na taką skalę. 

Odkąd Niemcy zalegalizowały marihuanę, temat zioła rozniósł się po świecie. Niemiecki rynek otwiera możliwości zarobkowe i daje szansę na redukcję szkód, do której przyczyniła się wojna z narkotykami.

Krążą po sieci doniesienia, że epidemia fentanylu dociera do Polski. Niestety, nikt też nie proponuje rozwiązania, jakie mogłoby pomóc w tej sytuacji. Łatwo jest służbom aresztować growera, trudniej wystawcę nielegalnych recept na fentanyl – bo przecież skądś się wziął ten problem. Gdzie ta walka z nadużywaniem wystawiania recept, którą zapowiedział rząd? Widzę, że już pojawia się panika, której można się było spodziewać. Jest sporo grup w sieci gdzie dzieci sprzedają sobie oksykodon, klony, fentanyl i inne tableteczki na receptę. I chciałabym, żeby to były plotki, niestety nie są. Od dłuższego czasu przyglądam się wpisom w jednej z nich i handel lekami się nasila. Co ciekawe wbrew opiniom krążącym w internecie na tych grupach nikt nie sprzedaje medycznej marihuany. 

Obecność fentanylu w marihuanie

Pojawiają się także doniesienia, że w fentanyl jest dodawany do marihuany. Pisałam już na ten temat przy okazji artykułu na temat fentanylu. Jednak tutaj do tego wrócę, odnosząc się do sytuacji, jaka miała miejsce w USA. 

Wśród przeciwników legalizacji w Ohio, krążyła teoria o tym, że w marihuanie znajduje się fentanyl. Lekarz ze stanu obalił teorię, rozpowszechnioną przez gubernatorów. Specjalista ds. uzależnień z Ohio przyjrzał się tej tezie od strony naukowej. Gubernator stanu Ohio Mike DeWine twierdził, że marihuana zawierająca fentanyl stanowi zagrożenie. Chciał wprowadzić zmiany legalizujące marihuanę dla dorosłych w ostatniej chwili w prawie zatwierdzonym przez wyborców. Jeden z lekarzy, który specjalizuje się w dziedzinie zapobiegania przedawkowaniu, wypowiedział się na ten temat. Powiedział, że teoria o tym, że marihuana zawiera fentanyl, została obalona i nie powinna być utrwalana. Zamiast tego władze powinny skupić się na prawdziwych problemach, takich jak fentanyl podawany w inny sposób.

7 listopada 2023 wyborcy w Ohio zatwierdzili propozycję głosowania w celu legalizacji marihuany dla dorosłych. 

Gubernator wygłosił wtedy swój ostatni apel dotyczący zmiany prawa. Powtórzył powszechną tezę na temat konopi indyjskich, która zakładała, że dilerzy narkotyków dodają do marihuany fentanyl. Od 2017 lekarze z USA potwierdzają, że zioło z fentanylem to mit. Lekarz z Harvardu, Dr. Grinspoon specjalizujący się w nadużywaniu opioidów powiedział to samo w 2021 roku:

„Niektóre narkotyki można palić, na przykład kokainę w postaci cracku. Fentanyl ma tendencję do rozpadania się od około 500 stopni (F), a całkowicie rozpada się w około 1000 stopni. Kiedy się spala, jest to 2000 stopni”. – poinformował

Według tych informacji, dodawanie fentanylu do kannabinoidów nie ma sensu, ponieważ w takiej formie nie działa. Jednak mimo wszystko należy pamiętać, że marihuana z czarnego rynku może być zanieczyszczona, substancjami szkodliwymi dla zdrowia. Odradzam stosowanie nielegalnych produktów wątpliwej jakości. 

 Jak walczyć z czarnym rynkiem?

Nowy raport Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ) na temat światowych trendów narkotykowych przyznaje, że legalizacja marihuany w USA i Kanadzie mogła pomóc zmniejszyć skalę działania nielegalnych rynków. Jednocześnie spowodowało to znaczny spadek liczby osób aresztowanych za przestępstwa związane z konopiami indyjskimi. Prawdziwe zagrożenie stanowią substancje takie jak fentanyl, a osoby udostępniające je innym i czerpiące z tego korzyści finansowe powinny ponieść za to odpowiedzialność.

Ryzyko związane z fentanylem

Mieszanie fentanylu z innymi narkotykami może mieć nieprzewidywalne skutki i zwiększać ryzyko szkód:

• Fentanyl i amfetaminy mogą powodować zatrzymanie akcji serca i oddechu.
• Fentanyl i podtlenek azotu może powodować słabą kontrolę mięśni, co może prowadzić do utraty przytomności.
• Fentanyl i alkohol, benzodiazepiny oraz ketamina mogą powodować utratę przytomności i śmierć. Istnieje ryzyko zadławienia się wymiotami. Istnieje również ryzyko wystąpienia zespołu serotoninowego podczas mieszania fentanylu z niektórymi lekami, np. leki przeciwdepresyjne.

Przedawkowanie może powodować otępienie, zmiany w wielkości źrenic, sinicę, śpiączkę i niewydolność oddechową prowadzącą do śmierci. Obecność objawów, takich jak śpiączka, szpilkowate źrenice, które nie reagują na światło i depresja oddechowa, silnie sugeruje zatrucie opioidami.

Poważnie – uważajcie na siebie i swoich bliskich. Takie substancje to nie jest rozrywka, ani forma terapii tylko igranie z życiem. Rozmawiajcie o tym z innymi, jeśli zauważycie u kogokolwiek taki problem. Wszyscy już dobrze wiedzą, że będzie trudno zatrzymać konsekwencje. 

Żródła:

1. National Institute on Drug Abuse. Fentanyl. Z linku: https://nida.nih.gov/research-topics/fentanyl
2. Bolda-Górna A. (2024). UWAGA. Śmiertelne żniwo fentanylu. Nie żyją dwie nastolatki. Z linku: https://uwaga.tvn.pl/reportaze/fentanyl-znowu-zabija-nie-zyja-dwie-nastolatki-z-poznania-st7979844
3. Mieczkowska K. (2024). Rynek zdrowia. Liczba recept na marihuanę medyczną rośnie lawinowo. Ministerstwo zdrowia zapowiada kontrole. Z linku: https://www.rynekzdrowia.pl/Polska-i-swiat/Liczba-recept-na-marihuane-medyczna-rosnie-lawinowo-Ministerstwo-zdrowia-zapowiada-kontrole,257655,15.html
4. World Drug Report 2024. Z linku: https://www.unodc.org/unodc/en/data-and-analysis/world-drug-report-2024.html
5. Onet wiadomości. (2024). Fentanyl groźniejszy z niepewnego źródła. Pozostaje poza kontrolą. Z linku: https://wiadomosci.onet.pl/kraj/fentanyl-grozniejszy-z-niepewnego-zrodla-pozostaje-poza-kontrola/twe6s4x