Różne drogi podania i biodostępność CBD
Od czasów, kiedy najpopularniejszą formą konsumpcji konopi było palenie jointów, minęło już trochę czasu. Spopularyzowane w ostatnich latach olejki CBD spożywa się doustnie lub podjęzykowo. Czy istnieją inne sposoby podania konopnych ekstraktów? Zdecydowanie tak. Konopie można dziś przyswajać na wiele różnych sposobów, każdy z nich charakteryzuje się inną biodostępnością. Która z nich jest najlepsza? Czy istnieje najbezpieczniejsza droga podania CBD w przypadku pacjentów? Odpowiedzi na te i inne pytania znajdziesz w dalszej części artykułu.
Jak ludzki organizm metabolizuje CBD?
W zależności od drogi podania kannabidiol ma inną biodostępność w naszym organizmie. Jest to związane z faktem, że substancja ta podobnie jak inne kannabinoidy jest metabolizowana w naszym ustroju. Badania wskazują, że duża część podanego CBD jest wydalana w postaci nienaruszonej, natomiast najliczniejszymi metabolitami kannabidiolu są hydroksylowane pochodne: 7-COOH CBD oraz 7-OH-CBD. Zatem to, jak CBD dostaje się do naszego ciała wpływa na jego farmakokinetykę. W badaniu z udziałem ochotników, którym podano 20 mg CBD we wstrzyknięciu dożylnym, najobficiej występującym metabolitem w osoczu było 7-COOH-CBD, natomiast 7-OH-CBD stanowiło drugorzędny produkt biotransformacji. Eliminacja substancji odbywa się poprzez nasz pot, mocz oraz kał. Około 16% całkowitej zawartości CBD wydalane jest w moczu a do 33% wydalamy z kałem w ciągu 73 h od przyjęcia.
Różne drogi podania CBD
Biodostępność CBD w organizmie to dość istotna kwestia z punktu widzenia suplementacji i dawkowania CBD. Szczególnie kiedy dotyczy to terapii konkretnego schorzenia. Oprócz iniekcji dożylnej, żadna inna metoda podania nie zapewni nam 100% biodostępności tej substancji. W przypadku każdej innej formy podania kannabidiolu będzie jakaś strata, czasem sięgająca nawet do 90%. Jest to związane z faktem, iż CBD musi ominąć różne przeszkody biologiczne w zależności od zastosowanej drogi podania. Aby zrozumieć skuteczność i biodostępność preparatów na bazie konopi, należy rozważyć różne drogi podania i to jaką wchłanialnością się charakteryzują.
CBD można podawać:
- doustnie
- podjęzykowo lub na błony śluzowe w jamie ustnej
- poprzez inhalację
- doodbytniczo
- dopochwowo
- transdermalnie
Stosowanie doustne
Nie każdy lubi smak ekstraktów CBD, niektóre z nich mają w sobie dużo goryczki ze względu na obecność chlorofilu i wosków. Część osób woli połykać CBD, na przykład w formie olejku, kapsułki, posiłku, czy przekąski z kannabidiolem. Biodostępność będzie wtedy dużo niższa, niż w przypadku innych form podania. Naukowe źródła podają, iż tylko od 5 – 15% CBD dostaje się do naszego krwiobiegu poprzez tą drogę podania. Powodem jest długi proces metabolizowania substancji. Kannabidiol dostaje się do naszego przełyku a potem żołądka, jednak trawiony jest dopiero w jelicie cienkim. Tam substancja przedostaje się do wątroby, gdzie jest metabolizowana a następnie dostaje się do krwiobiegu. CBD musi pokonać w organizmie dość długą drogę. Z tego powodu jego wchłanianie drogą doustną następuje znacznie później w porównaniu z innymi metodami, np. inhalacją. Do naszego krwiobiegu dostaje się dopiero po około 30-60 minutach, zaś jego maksymalne stężenie występuje od 1 do 2h. Ze względu na wolniejsze wchłanianie, które skutkuje opóźnionymi efektami, jest to metoda, która cechuje się najniższą biodostępnością. Można ją poprawić spożywając posiłek bogaty w tłuszcze – wtedy większa część CBD zostanie zaabsorbowana do naszego ustroju.
Stosowanie podjęzykowe
Zdecydowanie lepszą biodostępność uzyskamy stosując CBD na błony śluzowe, na przykład w jamie ustnej. Popularną metodą stosowania olejków CBD jest podawanie podjęzykowe. Polega ono na podaniu preparatu bezpośrednio pod język, gdzie następnie należy go przetrzymać przez minimum 60 sekund. Po tym czasie można połknąć ekstrakt, ale przez około 20 min nie należy niczego jeść ani pić. W ten sposób część kannabidiolu dostaje się bezpośrednio do naszego krwioobiegu i omija długi i skomplikowany proces wchłaniania w jelicie i metabolizowania w wątrobie – jak to ma miejsce w przypadku bezpośredniego połknięcia CBD. To zdecydowanie najpopularniejsza forma podania ekstraktów konopnych, szczególnie jeśli stosujemy olejek z kroplomierzem, który ułatwia nam odmierzenie konkretnej dawki. Istnieją także preparaty CBD w formie aerozoli, które możemy psikać na błony śluzowe w jamie ustnej, na przykład wodne nanoemulsje. Producenci deklarują ich biodostępność na poziomie sięgającym nawet do 60 % jednak niewiele wiemy na ten moment o ich skutkach ubocznych. Z pewnością jednak, jeśli stosujemy standardowe, olejowe ekstrakty CBD i oczekujemy szybkiej ulgi, ta droga administracji będzie miała znacznie szybszą wchłanialność, niż połknięcie CBD. Efekty działania substancji są widoczne już po 15 minutach. Biodostępność w przypadku stosowania na błony śluzowe mieści się w przedziale od 10 do 35%. Zaletą tego sposobu podania CBD jest szybkość działania i stosunkowo duża biodostępność, dlatego jest to metoda polecana zarówno w przypadku profilaktyki jak i terapii przewlekłych schorzeń.
Inhalowanie (palenie lub waporyzowanie)
Spośród wszystkich metod podania, to wdychanie dymu lub pary zawierających kannabidiol będzie wykazywać najwyższą biodostępność. Badania pokazują, że w przypadku palenia lub waporyzowania suszu CBD, bądź koncentratów, od 10 do 56% substancji dostaje się do naszego krwiobiegu. Mimo, iż palenie jest raczej kojarzone z działaniem rekreacyjnym, może być skutecznym źródłem dostarczenia kannabidiolu i uzyskania oczekiwanego efektu w organizmie. Trzeba jednak pamiętać, że jest ono obarczone dużym ryzykiem przyswajania wielu kancerogennych związków obecnych w dymie. Dlatego zdecydowanie lepszą formą inhalowania jest waporyzacja. Przy zastosowaniu waporyzatora, susz lub koncentrat zawierający CBD jest ogrzewany gorącą parą, która uwalnia substancję czynną. Nie mamy tutaj do czynienia z dymem i spalaniem, więc jest to bezpieczna metoda konsumpcji konopi. Ponadto ta droga administracji daje najszybszy efekt – w ciągu zaledwie kilku minut możemy odczuć działanie substancji na organizm. Jest to sporą zaletą, szczególnie w przypadku, gdy potrzebna jest szybka ulga. Minusem tej metody jest stosunkowo krótki czas działania w porównaniu z podaniem doustnym czy podjęzykowym. Należy jednak pamiętać, że poziom wchłaniania jest kwestią mocno indywidualną i w przypadku tej metody podania jest zależna od głębokości i czasu trwania wdechu, a także długości wstrzymania oddechu.
Stosowanie doodbytnicze
Jest to zdecydowanie mniej popularna metoda podawania CBD, również ze względu na trudną dostępność specjalnych preparatów w formie czopków, które mogą kojarzyć się z typowo medycznym zastosowaniem. Nie musi tak być, bowiem zakończenie naszej okrężnicy to kolejna błona śluzowa, przez którą CBD łatwo dostaje się do naszego organizmu. Może więc być stosowane w przypadku profilaktyki jak i leczenia. Najczęściej jednak podanie doodbytnicze jest alternatywną formą podania dla pacjentów, którzy nie chcą, lub z jakiś powodów nie mogą przyjmować CBD doustnie, czy inhalować go. W badaniach ta droga podania charakteryzuje się największych rozstrzałem, jeśli chodzi o przyswajalność: od 10 do 55% (niektóre źródła podają nawet do 61%). Z kolei pacjenci, którym podaje się czopki zawierające THC – psychoaktywną substancję czynną zawartą w konopiach, nie doświadczają intensywnego haju jaki ma miejsce w przypadku podania doustnego lub inhalowania. Może to świadczyć o wchłanianiu dużej części kannabinoidów w postaci nienaruszonej bezpośrednio do krwiobiegu z pominięciem metabolizowania w wątrobie albo – o niskiej biodostępności ogólnoustrojowej, czyli miejscowym działaniu. Z tego powodu ta droga administracji polecana jest w przypadku chorób jelit, narządów rodnych, zapalenia prostaty czy hemoroidów. Z pewnością potrzeba więcej badań, weryfikujących dokładną farmakokinetykę tej metody podania.
Stosowanie dopochwowe
Jest to chyba najmniej popularna forma podania CBD, prawdopodobnie również, ze względu na fakt, iż dotyczy tylko połowy ludzkiej populacji, czyli kobiet. Błony śluzowe pochwy stanowią kolejną drogę podania leku zawierającego kannabidiol. Wchłanianie wygląda podobnie jak w przypadku podania doodbytniczego, niestety nie dysponujemy konkretnymi badaniami weryfikującymi skuteczność tej metody administracji. Wiadomo jednak, że podobnie jak w przypadku czopków doodbytniczych, stosowanie dopochwowych globulek CBD charakteryzuje się ominięciem bariery pierwszego przejścia – czyli metabolizowania w wątrobie. Dzięki temu zyskujemy więcej substancji czynnej w miejscu podania, co sprawią, że podanie CBD dopochwowo jest doskonałym wsparciem różnych kobiecych dolegliwości, takich jak ból menstruacyjny, stan zapalny jajników czy dysplazja szyjki macicy.
Nie oznacza to jednak, że kannabidiol podawany w formie globulek dopochwowych nie dostaje się do krwiobiegu. Wręcz przeciwnie – ten sposób podania CBD może być alternatywą dla spożywania doustnego czy inhalacji i zapewniać ulgę w przypadku innych problemów zdrowotnych. Wskazuje się też, na możliwość wychwytywania CBD poprzez receptory kannabinoidowe znajdujące się w obrębie nerwów zlokalizowanych w obszarze miednicy, które biegną wzdłuż kręgosłupa. Brakuje jednak wiarygodnych badań w tym obszarze.
Stosowanie transdermalne – miejscowe
W ludzkiej skórze znajdują się receptory kannabinoidowe, zatem CBD można z powodzeniem stosować miejscowo na różne problemy skórne. Co ciekawe, stosowanie kannabidiolu na skórę nie działa tylko w okolicy, gdzie został zastosowany – substancja może dostać się do krwiobiegu. Wymaga to jednak użycia specjalnych plastrów transdermalnych, które stopniowo uwalniają substancję czynną w takiej formie, aby mogła ona spenetrować warstwy skóry i dostać się głębiej. Z tego względu ciężko określić dokładną biodostępność tej formy podania CBD. W przypadku innych preparatów do stosowania miejscowego, takich jak krople do oczu, krople do nosa lub kremy i maści, mamy do czynienia z działaniem miejscowym. Ta droga podania jest więc doskonałą formą łagodzenia miejscowego stanu patologicznego, na przykład w przypadku alergii, bólu stawów czy stanów zapalnych skóry. Niektóre źródła podają około 45% biodostępność miejscową w przypadku tej metody podania.
